تازه ها

چهارشنبه 4 شهريور 1405-9:9 کد خبر:65067

معاون وزیر امور خارجه در برنامه گفتگوی ویژه خبری:

بازگشایی تنگه هرمز؛ منوط به اجرای شروط ایران

hku;hs alhg-معاون حقوقی و بین الملل وزیر امور خارجه با بیان اینکه آمریکا باید همه تعهدات نقض شده خود را کامل اجرا کند، گفت: بازگشایی تنگه هرمز منوط به اجرای شروط ایران از جمله پایان جنگ در همه جبهه هاست و اگر این شروط برآورده نشود، این آبراه همچنان بسته خواهد ماند.


آقای کاظم غریب آبادی در برنامه گفتگوی ویژه خبری جزئیات خبر تفاهم جمهوری اسلامی ایران و سلطنت عمان درباره کریدور دریایی موقت مشترک را تشریح کرد. متن کامل این گفتگو به شرح زیر است: 

سوال: تقریباً ۲۴ ساعت پرتحول را در سیاست خارجی پشت سر گذاشتیم یکی از آنها تحریم‌های ادعایی اقتصادی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران بوده. سفر فرمانده ارتش پاکستان به تهران و سفر وزیر امور خارجه عمان به تهران و اعلام تفاهمی بین ایران و عمان درباره تنگه هرمز. آقای غریب آبادی روزهای پرکاری را داشتید و یکی از آن روزهای پرکار امروز بوده که خبر تفاهم جمهوری اسلامی ایران و سلطنت عمان درباره کریدور دریایی موقت مشترک منتشر شد. دقیقاً چه اتفاقی افتاده درباره این کریدور در تنگه هرمز که نتیجه رایزنی‌ها و گفتگوهای ایران و عمان بود و تفاهمی که حاصل شد.
غریب آبادی: در ابتدا لازم می‌دانم سلام و درودی بفرستیم به ارواح طیبه شهدای جنگ تحمیلی، جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان و در راس آن رهبر شهید. تنگه هرمز دو کشور ساحلی بیشتر ندارد جمهوری اسلامی ایران و عمان و بینندگان محترم مستحضر هستند که تا پیش از جنگ‌های اخیر هیچ مشکلی در تنگه هرمز نداشتیم عبور و مرور عادی بود. جمهوری اسلامی ایران هم بالاخره آنچنان که باید تمرکز می‌کرد بر مباحث تنگه هرمز تمرکز ویژه‌ای نداشت و تمرکزمان بر حوزه‌های دیگر بود، در بحث‌های راهبردی و نظامی و امنیتی ولی به ویژه بعد از جنگ ۴۰ روزه توجه ما به این موضوع جلب شد.
درست است که ما دو کشور ساحلی داریم اما همچنان در وضعیت جنگی هستیم و روشن هم کردیم هم برای دوستان عمانی و هم برای میانجیگران مثل پاکستان و بعضاً قطر و هم برای برخی کشورهای منطقه که در شرایط جنگی شاید آن اصولی که شما انتظار دارید در شرایط عادی و برابر با برخی مواضع و مقررات به آن عمل شود امکان‌پذیر نیست. چون بحث منافع مالی، منافع امنیتی، امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران که بالاخره از همین ناحیه دچار خدشه و آسیب شده مطرح است و طبیعتاً جمهوری اسلامی ایران محق است که برخی ضوابط و مقررات خاص را در رابطه با تنگه دنبال کند.
با توجه به این مقدمه باید عرض کنم ترتیباتی که باید در تنگه هرمز در خصوص عبور و تردد کشتی‌های تجاری مد نظر قرار می‌گرفت ما هم مخالف نبودیم که با دولت عمان به عنوان کشور دیگر ساحلی این‌ها را تفاهم کنیم. برای همین در یادداشت تفاهم اسلام آباد به این موضوعات هم اشاره شد اما نه در رابطه با شرایط کوتاه مدت مثل آن ۳۰ روزی که بحث می‌کردیم که باید شرایط و یا ترتیبات عبور از تنگه هرمز برابر با ترتیبات ایرانی باشد. برای یک مدت کوتاه بود ولی مدیریت آینده تنگه هرمز ما هم مخالف نبودیم که بنشینیم با عمان راجع به آن مذاکره کنیم اما این را همواره خاطرنشان کردیم که حتی در آن قضیه مدیریت مشترک و در گفتگوهایی که با دوستان عمانی داشته باشیم طبیعتاً دغدغه‌ها و نگرانی‌های جمهوری اسلامی ایران آنجا هم مطرح خواهد شد و هم باید لحاظ شود. از این رو گفتگوهای مختلفی را به ویژه ظرف ۴۰، ۴۵ روز گذشته با عمان داشتیم که ببینیم چگونه می‌توانیم ترتیبات و مسیرهایی را در تنگه هرمز برای عبور کشتی‌های تجاری داشته باشیم. مستحضرید که متاسفانه به علت فشار آمریکا به آن مسیر جنوبی در تنگه هرمز که در سمت آب‌های داخلی عمان هست باز کردند و آن بر خلاف بند ۵ یادداشت تفاهمنامه اسلام آباد بود نقطه اصلی اختلافات هم از آنجا آغاز شد.



سوال: تقریباً تیر ماه این اتفاق افتاد و مسیر جنوبی ایجاد شد.
غریب آبادی: چیزی حدود ۱۰ تا ۱۵ روز بعد از امضای یادداشت تفاهم اسلام آباد بود چون روز بیست و یکم بود که دیگر به اختلاف برخوردیم و تنگه هرمز را مجدد بستیم. این یک نقض آشکار تعهد آمریکا در این رابطه بود هرچند آمریکایی‌ها ادعا می‌کنند که جمهوری اسلامی ایران یادداشت تفاهم اسلام آباد را نقض کرد. این حرف کاملا بی اساس و بی‌ربط است و وجاهتی ندارد و خودشان هم می‌دانند که یادداشت تفاهم اسلام آباد بسیار شفاف و صریح بود که در آن ۳۰ روز اول یعنی بعد از امضای یادداشت تفاهم تنگه با ترتیبات ایرانی باز می‌شود. اصلاً تفسیر بردار هم نیست که مثلاً بخواهیم بگوییم ایران و آمریکا اختلاف تفسیر در این موضوع داشتند. در این زمینه بسیار شفاف بود آن مسیر که باز شد. این نقض یادداشت تفاهم اسلام آباد بود و بعد که این‌ها حاضر نبودند آن مسیر را ببندند و کشتی‌ها هدایت شوند به سمت مسیر شمال که در سمت آب‌های سرزمینی ایران باز شده بود و کاملاً هم گنجایش عبور تعداد بالایی از کشتی‌های تجاری هم ورود و هم خروج را به تنگه داشت.
با عمانی‌ها گفتگوها را شروع کردیم که حداقل به آنها در عالم همسایگی بگوییم که این اقدام باز کردن مسیر جنوب می‌تواند، مجدد تنش‌ها را موجب شود. می‌تواند اخلال در فرایند اجرای تفاهمات اسلام آباد ایجاد کند و حتی می‌تواند به آغاز درگیری‌های نظامی در منطقه بینجامد. انتظارمان هم این بود که شاید بتوانیم با کمک دوستان عمانی مسیر را ببندیم اما فشارهای آمریکا به قدری زیاد بود که متأسفانه این مسیر جنوب بسته نشد و بعد دیدیم آن اتفاقاتی که افتاد و جمهوری اسلامی ایران در تصمیمی تنگه هرمز را بست و بعد هم درگیری‌های نظامی را داشتیم. این نقض تعهد از کجا صورت گرفت؟

نام فرستنده :
ایمیل گیرنده :