به گزارش انعکاس شمال و به نقل از خبرگزاری فارس، داستان دنباله‌دار انتقال آب خزر به سمنان که بیش از همه یادآور انتساب رئیس جمهور فعلی به این استان است، تمامی ندارد و به‌طور ویژه سازمان‌های مردم‌نهاد را به اعلام موضع مخالف واداشته است.

برخی‌ها این پروژه را یک وعده پوپولیستی می‌دانند، برخی نیز آن را بلامانع عنوان کرده‌اند، برخی دیگر خبر از در راه بودن یک فاجعه زیست‌محیطی می‌دهند، برخی نیز آن را یک انتقال سیاسی و برخی نیز از آغاز عملیات اجرایی آن می‌گویند، 40 نماینده مجلس مخالفت علنی خود را اعلام کردند، کارشناسان اما از یک بحران می‌گویند و برخی دیگر از اینکه رئیس جمهور اهل سمنان است موضع تعصب‌آلود به‌خود گرفته‌اند و می‌گویند آب خزر حتماً به سمنان خواهد رفت حتی اگر شده با سطل آب‌رسانی کنند!

سازمان‌های مردم‌نهاد بیکار ننشستند، آنها تمامی فعالیت‌ها را رصد می‌کنند و در برخی نشست‌های مهم حضور دارند، در سفر اخیر رئیس سازمان حفاظت محیط زیست به مازندران که برای شرکت در نشست بررسی وضعیت پسماند کشور با محوریت استان‌های شمالی در استانداری مازندران و حضور در دومین جشن روز میانکاله صورت گرفته بود نیز این موضوع مطرح  و مراتب اعتراض فعالان سازمان مردم‌نهاد محیط زیست عنوان شد.

قاسم احمدی‌لاشکی از نمایندگان مازندران نیز گفته بود: به‌طور شفاف اعلام می‌کنم که در زمینه انتقال آب خزر به سمنان صرفاً براساس نظر کارشناسی و تخصصی حرف می‌زنیم، ضمن اینکه در زمان تصدی خانم ابتکار در سازمان حفاظت محیط زیست، ایشان از مضرات این طرح گفتند و به نظر نمی‌رسد این نظر کارشناسی تغییر کرده باشد!

شبکه تشکل‌های محیط زیست و منابع طبیعی مازندران در آخرین بیانیه اعتراض‌آمیز خود با انتقاد از طرح انتقال آب خزر به سمنان آورده است: پیرو جلسات متعدد هم‌اندیشی دریاچه کاسپین(خزر) جمعی از اندیشمندان و تحلیل‌گران حوزه‌های مختلف علوم آّب، خاک، جنگل، جغرافیا، اجتماعی، اقتصادی، جمعی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، سمن‌ها، تشکل‌های مردمی و انجمن‌های فرهنگی و هنری و چهره‌های شاخص کشور و به‌طور کلی جمعی از علاقه‌مندان به سرزمین کهن ایران، پس از بحث و تبادل نظر بنا به دلایلی که در ادامه می‌آید مخالفت خود را با انتقال آب دریاچه خزر به سمنان اعلام می‌دارند:

1- حکمرانی آب در ایران در 6 تا 7 دهه گذشته بدون استفاده از بدنه تخصصی جامعه دانشی و به‌صورت خودمحور کارنامه درخشانی از خود برجای نگذاشته است، نمونه‌هایی همچون دریاچه ارومیه، شور شدن آب‌های شیرین زاگرس در پشت سد گتوند، خشک‌شدن دریاچه هامون، خالی شدن سفره‌های زیرزمینی از آب و ایجاد فروچاله‌ها و تسریع در نو بیابان‌زایی، زاینده‌رود، خشک‌شدن نیمی از دشت‌های کشور و ... را می‌توان ذکر کرد.

2- پافشاری بر طرح مطالعه و اجرای انتقال آب خزر به کویر سمنان منافع ملی و پایداری توسعه سرزمین ایران عزیز را کاهش داده و موجب نابودی ثروت‌های ملی می‌شود و اصرار بر اجرای این طرح عدم توجه به منافع ملی و آیندگان و سخره‌گرفتن مدیریت پایدار به حساب می‌آید.

3- دریاچه خزر نگین ایران‌زمین است و در اطراف خود زمرد سبز جنگل‌های هیرکانی را دارد، نابودی دریای خزر سبب نابودی جنگل‌های هیرکانی باقی‌مانده از عصر یخبندان، که از نظر ژنتیکی در دنیا منحصربه‌فرد است را در پی خواهد داشت.

4- با انتقال آب خزر به سمنان به‌مرور شاهد خشک‌شدن دریاچه خواهیم بود چرا که خروج آب به خارج از حوزه و کاهش دبی رودخانه‌ها به‌خاطر خشکسالی‌های پی در پی و احداث سدها بر روی رودخانه‌ها از یک‌سو و استقرار آب شیرین‌کن‌ها در کنار ساحل مازندران و بازگشت میلیون‌ها تن نمک محلول، پساب لجنی و گرما به آب دریا نیز از مهم‌ترین دلایلی است که اکوسیستم دریایی را به خطر خواهد انداخت.

5- انتقال آب سمنان بارگذاری جمعیتی ناشی از مهاجرت و جانمایی غلط توسعه را تحریک خواهد کرد، این بار اضافه جمعیتی تقاضای مصرف را در مبدأ و مقصد انتقال بالا خواهد برد و پس از آن مشکلات اجتماعی، حاشیه‌نشینی، بیکاری و... در نهایت عدم پاسخ‌گویی آب خزر و در نهایت امنیت ملی را به مخاطره خواهد انداخت.

6- تجربیات جهانی و تحقیقات علمی نشان می‌دهد که انتقال آب بین حوزه‌ای و دست‌کاری آب‌های بسته دارای اثرات بسیار مخرب در ابعاد مختلف زیست‌محیطی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و امنیتی در مبدأ و مقصد انتقال است، در ایران نیز مثال‌های فراوانی داریم که انتقال آب بین حوزه‌ای را با شکست مواجه کرده است.

7- دریای خزر فقط یک دریاچه است و به خاطر وسیع‌بودن آن را دریا می‌نامند، اما همه ویژگی‌های یک دریاچه مانند محدود بودن حجم آب و راه‌نداشتن به دریاهای آزاد و ... را داراست، دست‌کاری این آب و انتقال آن به خارج از حوزه آن را مانند دریاچه ارومیه در ایران و آرال در قزاقستان دچار مشکل خواهد کرد.

8- برای مشکل کم‌آبی در فلات ایران با توجه به فرهنگ غنی این سرزمین در حوزه آب باید از ظرفیت دانش بومی مبتنی بر مدیریت و مصرف درست آن برنامه درستی تدوین کرد که راه نجات ما در استفاده درست و بهره‌مندی از دانش بومی است.

9- آنچه مسلم است دریای خزر نقش مهمی در تعدیل شرایط اقلیمی کشور داشته و این‌گونه مداخلات احتمالاً منجر به تأثیرات منفی خواهد شد که قطع به یقین بخشی از آن امروز ناشناخته است و لیکن تجربیات تلخ در زمینه ارومیه دریاچه آرال این نگرانی را جدی‌تر خواهد کرد.

10- با توجه به اینکه انتقال آب بین حوزه‌ای از نظر کارشناسان مردود شناخته شده است، در صورت نیاز و اصرار دولت بر انتقال آب دریاها به داخل کشور، پیشنهاد می‌شود از دریای عمان که به آب‌های آزاد نیز متصل است و همه فلات ایران را نیز در بر خواهد گرفت اگر این انتقال صورت گیرد، مفیدتر خواهد بود.

به گزارش فارس، شبکه تشکل‌های محیط زیست و منابع طبیعی مازندران اعلام کرده است که این بیانیه در 10 بند، در نشست مؤسسه فرهنگی پارپیرار در تهران به تاریخ 29 بهمن ماه 1397صادر شده و مورد تأیید همه اعضا قرار گرفته است./فارس